Gratis software: de beste freeware van december 2020

Door: Ap de Smits | 27 december 2020 09:00

Review

Freewaremakers zijn meestal enthousiaste computergebruikers die niet programmeren uit winstbejag, maar hun vaardigheden inzetten om iets te verbeteren. Dankzij de gratis programma’s wordt computeren leuker en handiger! We bespreken de beste programma’s van dit moment en nieuwe versies van ‘evergreens’.

Tip 01: SpeedyFox - Snelle Vos

Geschikt voor: Windows 7, 8.x, 10, MacOS

Tegenwoordig slaan programma’s vaak allerlei data (zoals gebruiksgeschiedenis en instellingen) op in een externe database. Dat verschijnsel kennen we bijvoorbeeld van Windows in de vorm van het register, en daarvan weten we dat dat ten gevolge van vervuiling in de loop der tijd trager wordt. Iets dergelijks gebeurt ook met veel browsers die gebruikmaken van zogeheten SQLITE-databases. SpeedyFox is een portable programmaatje waarmee je dergelijke databases kunt optimaliseren, wat ertoe leidt dat de browser sneller opstart en dat je bijvoorbeeld de browsergeschiedenis sneller kunt doorzoeken.

In tegenstelling tot wat de naam doet vermoeden, werkt het programma niet alleen voor Firefox maar ook voor onder andere Chrome, Opera, Vivaldi en sinds kort ook voor Edge. Daarnaast kan SpeedyFox de databases van Mozilla Thunderbird en Skype optimaliseren.

Tijdens de optimalisatie gaan geen gegevens verloren. Het enige waar je op moet letten, is dat de aangevinkte programma’s gesloten zijn wanneer je het opschonen start. Wanneer dat het geval is, is de klus in niet meer dan enkele seconden geklaard.

Let op: de MacOS-versie werkt alleen voor Firefox.

Tip 01 Optimaliseer de databases waarin browsers hun gegevens opslaan.

Tip 02: WPanorama - Panoramisch

Geschikt voor: Windows XP, Vista, 7, 8.x, 10

Dankzij de kracht van hedendaagse smartphones is het maken van panoramafoto’s een fluitje van een cent. Rondkijken in dat soort afbeeldingen is op mobiele apparaten al even simpel omdat je ze eenvoudigweg in beweging kunt zetten door met apparaat en al om je as te draaien. Als pc’s die mogelijkheid al zouden hebben, dan zou het uiteraard geen fijne ervaring opleveren. Daarom is er voor die apparaten het programma WPanorama.

Met WPanorama kun je niet alleen rondkijken in de gebruikelijke horizontale panorama’s, maar ook in verticale. Het scrollen door zo’n afbeelding kan handmatig of automatisch in elke gewenste snelheid. Bovendien kun je de grootte van het venster naar wens aanpassen of gebruikmaken van het hele beeldscherm.

Wie een panorama in een gewone fotoviewer bekijkt, weet dat zulke afbeeldingen als één lange strook worden getoond. Een diashow van meerdere panoramafoto’s zit er dan ook niet in. Ook hier schiet WPanorama te hulp. Je kunt namelijk een lijst van bestanden opgeven en instellen hoe deze precies moeten worden getoond (denk aan snelheid). Bij het afspelen van zo’n show kan het programma zelfs een muziekje laten horen.

Tip 2 Een speciale (slideshow-)viewer voor panoramafoto’s.
Met WPanorama kun je niet alleen rondkijken in horizontale panorama’s, maar ook in verticale

Tip 03: BowPad - Geordend

Geschikt voor: Windows 7, 8.x, 10

Voor het schrijven van een simpel tekstje volstaat Kladblok, en wie complexe documenten moet maken kan terecht bij Word of een van de gratis concurrenten. Dat soort programma’s biedt echter geen speciale functionaliteit voor wie iets moet schrijven met een bepaalde syntax, zoals een html-document. Voor dat doel is BowPad een aantrekkelijke optie.

BowPad heeft een gebruikersinterface met een lint à la Word en oogt voor Office-gebruikers dan ook onmiddellijk vertrouwd. Het programma zit boordevol hulpmiddelen die het schrijven in zo’n 100 programmeer- en opmaaktalen vergemakkelijken. Zo is er syntaxmarkering van herkende commando’s, waardoor je snel tikfouten opspoort, en kun je documenten eenvoudig overzichtelijk maken door middel van tabs en regelnummers. Ook kun je aan meerdere documenten tegelijk werken en geschreven code direct naar het bijbehorende programma sturen om te testen (bijvoorbeeld html naar een browser naar keuze). BowPad biedt uitgebreide tooltips voor bijvoorbeeld html-kleurcodes en je kunt met een donkere interface werken.

Onder de circa 100 talen waarvan BowPad de syntax kent, vinden we naast html onder meer freebasic, java en javascript, LaTeX, php, powershell, postscript, python, sql en de syntax van het Windows-register.

Tip 03 Een Kladblok-vervanger voor programmeer- en opmaaktalen.

Tip 04: My Family Tree - Stam

Geschikt voor: Windows 7, 8.x, 10

Hoewel wetenschappers er nog lang niet uit zijn hoeveel van ons karakter wordt bepaald door onze ervaringen en hoeveel door onze genen, is wel duidelijk dat erfelijke eigenschappen een grote rol spelen. Veel mensen vinden het dan ook leuk om te achterhalen wie hun voorouders waren, om daar vervolgens een overzichtelijke stamboom van te maken. Een programma dat daarbij goede diensten kan bewijzen is My Family Tree, dat naast via onderstaande link voor Windows 10-gebruikers ook te vinden is in de Microsoft Store.

My Family Tree is zeer overzichtelijk en gebruiksvriendelijk. Je kunt eenvoudig personen invoeren met daarbij relevante plaatsen en data. Behalve gegevens kun je aan personen ook (gescande) documenten koppelen, zoals foto’s, geboortebewijzen enzovoort. Heb je gegevens van een verre voorouder in een of ander archief gevonden, dan kun je daarnaar een verwijzing opnemen. Beschik je al over genealogische gegevens in een ander programma, dan kun je die importeren in het bekende Gedcom-formaat.

Heb je eenmaal gegevens ingevoerd, dan kun je daaruit allerlei fraaie overzichten en interessante statistieken genereren.

Tip 04 Leg je familiegeschiedenis vast in dit fraaie stamboomprogramma.

Tip 05: SiSoft Sandra Lite - Inhoudsopgave

Geschikt voor: Windows 7, 8.x, 10

Windows geeft maar een zeer beperkt inzicht in de geïnstalleerde hard- en software in en op je systeem. Het is dan ook niet verwonderlijk dat er voor dat doel allerlei programma’s van derden bestaan. Een product dat al vele jaren hoog scoort is Sisoft Sandra, waarvan de Lite-versie gratis is.

Sandra Lite bevat een viertal hoofdmodules die allerlei inzichten verschaffen over het wel en wee van je systeem. De module Hardware toont zeer gedetailleerde informatie over onderdelen als processor, geheugen, grafische kaart en dergelijke. Onder het tabblad Software vind je uitgebreide overzichten van processen, services, gebruikers, geregistreerde bestandstypen enzovoort.

Naast de onderdelen die alleen voor rapportage dienen, zijn er ook meer actieve modules. Zo vind je onder het tabblad Benchmarks een enorme collectie aan tests die je op allerlei onderdelen van je systeem kunt loslaten om de kwaliteit en prestaties te meten.

Misschien wel het interessantste onderdeel is Tools. Hier vind je naast de mogelijkheid om een rapport van het hele systeem te maken ook het onderdeel Analysis and Advice, dat je systeem scant en allerlei tips geeft voor verbetering ervan.

Tip 05 Informatie over je systeem en tips om het te verbeteren.
SiSoft Sandra scant je systeem en geeft tips voor verbetering ervan

Tip 07: Biscuit - Om te smullen

Geschikt voor: Windows 7, 8.x, 10

We zijn voor steeds meer zaken online op allerlei platforms. Om niet voortdurend her en der te moeten inloggen, houden de fanatiekere internetters dan ook allerlei tabbladen open in hun browser, maar dat is uiteraard niet erg overzichtelijk en zo’n tabblad is bovendien per ongeluk gesloten voor je er erg in hebt. Biscuit belooft je leven wat dat betreft een stuk eenvoudiger te maken. In Biscuit kies je uit een groot aanbod je favoriete diensten en voer je je inloggegevens in (die uiteraard lokaal worden bewaard). Elk platform kun je vervolgens eenvoudig via een pictogram openen en net als bepaalde apps op je smartphone biedt Biscuit notificaties die je op de hoogte kunnen stellen van nieuwe activiteit op de diensten die je gebruikt. Om het allemaal nog overzichtelijker te maken, kun je diensten indelen in de categorieën privé en zakelijk en als je wilt kun je zelfs je eigen categorieën definiëren, zoals sociale media, clouddiensten, enzovoort.

Onder de vele diensten die Biscuit ondersteunt vind je onder andere Amazon, Dropbox, Facebook en FB Messenger, Gmail en andere Google-diensten, Instagram, OneNote, Outlook en nog veel meer.

Tip 07 Blijf gemakkelijk in verbinding met je favoriete online-diensten.

Tip 08: Google Earth Pro - Aardse zaken

Geschikt voor: elk systeem

In augustus keek menigeen verlekkerd naar de nieuwe vliegsimulator van Microsoft, waarmee je standaard naar elke plek op aarde kunt vliegen. Microsoft maakt daarbij gebruik van eigen kaartdata van Bing Maps om honderden steden realistisch weer te geven. Maar virtueel vliegen kon al veel langer en gedetailleerder met Google Earth, waarvan zelfs de Pro-versie al een tijd helemaal gratis is.

Goed, wie ‘vliegt’ in Google Earth heeft niet de simulatie-ervaring, mist de schitterende luchten en weereffecten die Flight Simulator toont en hoort geen ronkende motor, maar de satellietbeelden die Google biedt zijn aanmerkelijk gedetailleerder en de toepassing toont echte 3D-weergaven van veel meer plaatsen, onder meer in Nederland, waar Microsofts vliegprogramma deze slechts enigszins nabootst.

Wie de 3D-weergaven nog meer tot leven wil brengen, kan spelen met het uur van de dag en zelfs bladeren door historische satelliet- en StreetView-beelden. Heb je bij je ontdekkingstochten iets onvergetelijks gezien, dan kun je zelfs opnamen maken van je reis – en dat is nog maar een fractie van de mogelijkheden. O, en wil je toch het vlieggevoel? Onder Extra vind je een soort vluchtsimulator.

Tip 08 De hele wereld is je speeltuin in Google Earth Pro.

Tip 09: Ableton Learning Synths - Klankrijk

Geschikt voor: elk systeem

In veel populaire muziek wordt gebruikgemaakt van synthesizers. Hoewel die apparaten eruitzien en zich laten bespelen als een gewone piano, is het opwekken van klanken een heel ander verhaal. Waar in de piano een hamertje tegen een snaar slaat, worden de klanken in een synthesizer elektronisch opgewekt en kun je de aard ervan op vele manieren naar je smaak aanpassen. Dankzij de krachtige pc’s (en zelfs tablets en smartphones) van tegenwoordig kunnen synthesizers inmiddels heel goed softwarematig worden nagebootst, en zulke ‘softsynths’ zijn dan ook zeer populair om muziek mee te maken op de computer. Wie daar voor het eerst mee aan de slag gaat, merkt echter al snel dat het complexe apparaten zijn die de nodige studie vergen. Ze werken echter allemaal op basis van min of meer dezelfde principes en wie die eenmaal onder de knie heeft, kan dus met vrijwel elk model aan de slag. De fraaie Nederlandstalige onlinecursus Learning Synths van Ableton leidt je stap voor stap op interactieve wijze door alle basisbegrippen van deze interessante muziekinstrumenten.

Tip 09 Leer alle basisbegrippen om een synthesizer te kunnen bespelen.

Tip 10: Google Arts & Culture - Puur Cultuur

Geschikt voor: elk systeem, iOS, Android

Als gevolg van de wereldwijde coronamaatregelen zijn museumbezoeken flink ingezakt, en dat is slecht nieuws voor iedereen die snakt naar cultuur. Gelukkig zijn veel kunstwerken en interessante locaties tegenwoordig online te bezoeken, onder meer via Google Arts & Culture (GAC). Dit wereldomvattende museum kun je via de site bezoeken, maar er is ook een bijbehorende app voor iOS en Android met wat leuke extra mogelijkheden.

GAC biedt toegang tot een enorme collectie kunstwerken. Sommige daarvan kun je in extreem detail bekijken, iets wat in een echt museum nooit lukt vanwege drukte, hekjes en bewakers. De originelen zijn verspreid over vele musea wereldwijd, maar in GAC kun je de hele collectie simpelweg doorzoeken op kunstenaar, stroming, kleur, materiaal en meer.

Behalve het statisch bekijken van kunstobjecten kun je à la StreetView virtueel door een aantal musea dwalen en zijn er interactieve projecten.

Bezoek je GAC via de app, dan kun je onder andere bekende kunstwerken in AR op ware grootte in je eigen woonkamer plaatsen en foto’s omzetten naar de stijl van bekende schilderijen.

Tip 10 Breng een virtueel en coronavrij bezoek aan musea wereldwijd.

Tip 11: KeyTweak - Herindeling

Geschikt voor: Windows XP, Vista, Windows 7, 8.x, 10

Over het algemeen functioneert het toetsenbord zoals je mag verwachten, maar er zijn situaties denkbaar waarin dat niet het geval is. Zo kan het voorkomen dat je een toetsenbord hebt waarbij je regelmatig per ongeluk de CapsLock-toets indrukt, een toets die maar zelden nuttig is, maar die – als hij aan staat – er wel voor zorgt dat je (ongemerkt) hele lappen tekst in hoofdletters typt. Ook kan het gebeuren dat een toets door veelvuldig gebruik of vuil niet meer lekker werkt. Heb je een los toetsenbord, dan is vervanging niet duur, maar bij een laptop is dat een serieus probleem. Voor al dat soort situaties is er KeyTweak.

Met KeyTweak kun je op vrij eenvoudige wijze aan elke toets een andere functie toewijzen of toetsen geheel uitschakelen – denk aan de reeds genoemde CapsLock-toets. Zonder KeyTweak is dat ook mogelijk, want Windows interpreteert toetsaanslagen aan de hand van codes die in het register zijn opgeslagen. Die zou je dan echter handmatig moeten aanpassen. Nee, dan is KeyTweak een stuk makkelijker, en het programma werkt ook voor meer exotische toetsen die sommige toetsenborden bieden.

Tip 11 Zet je toetsenbord helemaal naar je hand.

Tip 12: ePub Reader Online - Leesbaar

Geschikt voor: Elk systeem

Veel mensen hebben op hun pc of mobiele apparaat wel een programmaatje om boeken in epub-formaat te kunnen lezen, maar als dat niet het geval is, dan kun je ze ook online lezen met – je raadt het al – ePub Reader Online. Op deze site vind je een invoervak waar je een epub-bestand naartoe kun slepen of via Bladeren kunt openen. Heb je een locatie van een e-book ergens op internet, dan kun je ook de url daarvan invoeren. Overigens werkt dat niet alleen voor epub-bestanden. Achter Viewer List vind je een menu waar je ook andere bestandstypen kunt selecteren, waaronder het e-bookformaat DJVu, waarvoor veel mensen geen viewer bezitten, Office-documenten en afbeeldingen in het Photoshop-formaat psd.

Een andere interessante mogelijkheid van deze viewer is het integreren van e-books in je eigen website. Wie beschikt over zelfgeschreven of public domain-boeken kan deze vanaf de eigen site toegankelijk maken door middel van een url (Create URL) die je in je site kunt opnemen. Ook hiervoor geldt dat je (bij File Type) weer voor andere bestandstypen kunt kiezen.

Tip 12 Open ePub- en andere bestandstypen in deze online viewer.

Gevaarlijk?

Bij sommige freeware kun je een enge waarschuwing van je beveiligingsprogramma verwachten. Laat je niet afschrikken, maar lees goed wat er aan de hand is en of je dit logisch vindt. Programma’s maken bijvoorbeeld verbinding met internet. Deze actie kan al een reactie uitlokken bij je beveiliger. Ook voor software die relatief nieuw is of wordt aangeduid als ‘zeldzaam’ kan je beveiliger een waarschuwing geven. Vertrouw je de download? Laat het programma dan uitvoeren. Voel je twijfel? Laat je download onderzoeken door www.virustotal.com, dat doen wij ook. Deze dienst controleert je programma met meer dan vijftig beveiligingsprogramma’s. Zo zie je snel of je te maken hebt met een risico, of met een overijverig beveiligingsprogramma.

Laat je niet direct afschrikken door waarschuwingen van je beveiligingssoftware.

Niet te snel klikken

We zien het helaas te vaak en het zou verboden moeten worden: installatieprocedures die extra programma’s bundelen en zomaar aanpassingen doen. Je probeert een programma uit en voor je het weet is de homepage van je browser aangepast en ben je een aantal ongewenste programma’s rijker. Deze handelswijze heet in de volksmond ‘achterbaks’, maar de nette aanduiding is ‘potentially unwanted program’ (pup). Steeds meer beveiligingsprogramma’s letten hierop als je iets probeert te installeren. Wij gebruiken Unchecky om ‘verkeerde vinkjes’ op te merken. Je kunt de extra’s ook zelf voorkomen. Download een programma bijvoorbeeld alleen via de website van de makers. Kies altijd voor de geavanceerde of aangepaste installatie. Zo kun je goed nakijken welke opties er actief zijn. Verwijder de vinkjes bij aanpassingen/programma’s die je als ongewenst beschouwt of keur de aanpassing op een andere manier af.

Wees altijd alert tijdens de installatie van programma’s om ongewenste extra software en/of aanpassingen te voorkomen.

1 Reactie(s) op: Gratis software: de beste freeware van december 2020

  • Om te reageren moet je ingelogd zijn. Nog geen account? Registreer je dan en praat mee!
  • 28 december 2020 19:41 drewip
    WPanorama maakt gebruik van een niet beveiligde verbinding, dit soort programma's zouden niet moeten worden aanbevolen bij Computer!Totaal, slechte zaak!
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.

Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
met onze voorwaarden voor reacties.