Gratis software: de beste freeware-tips van april 2020

Door: Ap de Smits | 27 april 2020 12:55

Review

Freewaremakers zijn meestal enthousiaste computergebruikers die niet programmeren uit winstbejag, maar hun vaardigheden inzetten om iets te verbeteren. Dankzij de gratis programma’s wordt computeren leuker en handiger! We bespreken de beste freeware van dit moment en nieuwe versies van ‘evergreens’.

Tip 01: Contort - Verdraaid!

Geschikt voor: Windows 7, 8.x, 10

Een slangenmens heet in het Engels een ‘contortionist’, wat afgeleid is van het werkwoord ‘to contort’ dat ‘verdraaien’ betekent. Logisch dan ook dat je je programma waarin je afbeeldingen kunt verdraaien, Contort noemt.

Met Contort kun je een kader om een deel van een afbeelding plaatsen zodat je daar allerlei vervormingen op los kunt laten: verbuigen, verdikken, verdunnen, ... Zulke technieken gebruik je niet vaak, maar ze lenen zich prima voor het maken van karikaturen. Het verdraaien van afbeeldingen is echter maar een klein deel van de grafische trukendoos van het programma. Je kunt met Contort namelijk ook elementen van de ene foto naar de andere foto verplaatsen. Voorzie bijvoorbeeld een hond van een kattenkop of vervang de torenspits van de Amsterdamse Westerkerk door die van de Groningse Martinikerk.

Tot slot bevat Contort allerlei effecten om foto’s om te toveren tot een pointillistisch schilderij of tekening.

Tip 01 Vervorm je foto’s tot surrealistische meesterwerken.

Tip 2: Nexusfont - Letterbak

Geschikt voor: Windows 7, 8.x, 10

Voor de meeste doeleinden heb je aan een handjevol lettertypen genoeg en de collectie die bij Windows wordt geleverd, voldoet doorgaans dan ook uitstekend. Dat wordt een ander verhaal wanneer je zelf nieuwsbrieven, wenskaarten of affiches ontwerpt; dan heb je al snel behoefte aan specifieke lettertypen om het gewenste resultaat te bereiken. Op internet vind je een gigantisch aanbod aan gratis moois, maar als je dat allemaal gaat installeren, loopt binnen de kortste keren je bewerkingsprogramma vast, omdat het van al die lettertypen een voorvertoning moet downloaden. Je kunt dan beter de lettertypen die je maar een enkele keer gebruikt na gebruik terugzetten in een aparte map. Dat gaat het eenvoudigst met een zogeheten fontmanager. Nexusfont is voor dit doel een uitstekende keuze. Open je een map met externe lettertypen dan kun je vanuit het contextmenu een font installeren naar de Windows-map en open je de Windows-map dan kun je op dezelfde manier het omgekeerde doen. Daarnaast kun je van elk lettertype vooraf de zogeheten character-map bekijken; dat zijn alle tekens die het lettertype bevat. Iets wat je vooral doet als je iets in niet-Westers schrift wilt maken, omdat lang niet elk lettertype alle Unicode-symbolen aanbiedt.

Tip 02 Beheer je lettertypen en houd de Windows-map opgeschoond.
Naar gelang je tekentalent leek het resultaat in meer of mindere mate op de werkelijkheid

Tip 03: System Information X - Inzichtelijk

Geschikt voor: Windows XP, Vista, 7, 8.x, 10

Wil je echt het naadje van de kous weten wat betreft informatie over je pc en toebehoren, dan heb je waarschijnlijk niet genoeg aan de gegevens die Windows zelf verstrekt. System Information X is in dat geval een zeer interessant programma. Het geeft je namelijk een uitgebreid overzicht van alle aanwezige hardware, verzamelt informatie over de geïnstalleerde Windows-versie en over de programma’s op je systeem. De hardware-afdeling geeft de gebruikelijke informatie over de processor, het geheugen, de harde schijven, enzovoort. Maar één onderdeel springt hier eruit: de gedetailleerde informatie over usb-poorten en de daarop aangesloten apparaten. Het geeft namelijk ook weer hoeveel stroom die apparaten gebruiken. En die informatie kan weer cruciaal zijn wanneer de poort regelmatig niet goed werkt, bijvoorbeeld dus door een te zwakke voeding.

Bij de Windows-informatie vind je onder andere de aloude ‘experience index’ die vertelt hoe goed je systeem presteert. En tot slot de software-informatie, deze bevat gegevens over actieve processen, geïnstalleerde programma’s en onderdelen die automatisch opstarten.

Tip 03 System Information X biedt een ton aan systeeminformatie, met onder meer een uitgebreid overzicht van aangesloten usb-apparaten.

Tip 04: Lyrics Here - Meezingen

Geschikt voor: Chrome, IE, Firefox, Safari, Opera, Maxthon

Het klassieke Beatles-album Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band (1967) was de eerste lp waarop de songteksten stonden afgedrukt. Maar op een gegeven moment werden lp’s cd’s waarbij de songteksten in een boekje achter de cover kwamen te staan, en vervolgens gingen we streamen waarbij er helemaal geen hoesjes of boekjes meer aan te pas kwamen. Maar de behoefte om te willen weten wat de artiest zingt, is natuurlijk niet opeens verdwenen.

Lyrics Here is een browser-plug-in en werd in eerste instantie gemaakt om door middel van woorden uit het muzieknummer op YouTube de bijbehorende song te vinden, maar het ondersteunt steeds meer diensten, zoals de webversie van Spotify, Google Music, Last.fm, Deezer en AccuRadio. Je kunt Lyrics Here zo instellen dat het programma automatisch teksten zoekt bij muziek die het herkent. Dit wordt dan in een pop-upvenster getoond. Je kunt er ook voor kiezen de pop-up pas na een klik op het pictogram van de plug-in te laten verschijnen. Lyrics Here ondersteunt heel veel sites met songteksten. Kan het een nummer toch niet vinden, dan verschijnt er een link om er zelf op Google naar te zoeken.

Tip 04 Met Lyrics Here heb je altijd de juiste songtekst bij de hand als je online muziek luistert.

Tip 05: ScreenToGif - Gevangen

Geschikt voor: Windows 7, 8.x, 10

Wie eens een keer een gifje wil maken, komt erachter dat Windows daar eigenlijk helemaal geen mogelijkheden toe biedt. Het externe programma ScreenToGif daarentegen is hier meester in. Zoals de naam al doet vermoeden legt dit programma de beelden vast in een gif-bestand, en dat betekent dat het zowel bruikbaar is voor stilstaande als bewegende beelden. Je kunt in ScreenToGif een gebied aangeven dat je wilt vastleggen en met hoeveel beeldjes per seconde. De gemaakte opnamen kun je daarna aanpassen. Je kunt de editor zelfs gebruiken om geanimeerde gifjes uit andere bronnen te bewerken. Verder biedt het programma een speciale module om het venster van een webcam vast te leggen en is er een whiteboard waarop je kunt tekenen. Het ontstaan van die tekening kun je vervolgens als gif-bestand opslaan.

Tip 05 Leg je scherm vast in geanimeerde gifjes.

Tip 06: Arbaro - Boompje opzetten

Geschikt voor: Windows 7, 8.x, 10

We hebben allemaal als kind ooit weleens een boom moeten tekenen. Naar gelang je tekentalent leek het resultaat wel of niet op de werkelijkheid. Maar zelfs de slechtste tekenaars vinden het schetsen van een boom vele malen simpeler dan het maken van een 3D-model daarvan. Gelukkig is er Arbaro dat de klus voor ons kan klaren.

Bomen zijn vrij goed te vangen in een wiskundige beschrijving, omdat dezelfde patronen vaak terugkeren in kleinere vorm (takken die zich keer op keer vertakken). Maar van die theorie hoef je niets te weten om met Arbaro te kunnen werken. Het programma biedt een aantal voorbeelden van bomen en struiken en door met de schuifjes voor de verschillende detailniveaus te spelen, kun je die naar je hand zetten. Vervolgens kun je het model exporteren naar allerlei 3D-softwareformaten en koppel je ook nog een render-programma aan Arbaro, dan kun je de boom zelfs in volle glorie bekijken.

Tip 06 Ontwerp je eigen 3D-boom.
Vraag de route naar huis op en laat meteen aan het thuisfront weten hoe laat je zult aankomen

Tip 07: ChucK - Kunstmuziek

Geschikt voor: Windows 7, 8.x, 10

Al vele eeuwen lang worden muziekstukken in notenschrift opgeschreven. Met de komst van de computer kwam daar ineens een heel scala aan mogelijkheden bij. Niet alleen kunnen we nu noten schrijven in speciale software, maar er zijn ook programma’s waarin we de toonhoogte en duur van noten kunnen invoeren op een zogeheten pianorol. Het briljante programma ChucK gaat echter nog een stap verder. Het is een programmeertaal waarin je via korte opdrachten klanken kunt afspelen op een virtuele machine. Die virtuele machine kan bovendien meerdere stukjes code tegelijk en synchroon afspelen en je kunt ’m ook nog eens live aanpassen. Voeg daarbij de mogelijkheid om geluid niet alleen af te spelen via de pc, maar ook via een externe synthesizer en je kunt je wel indenken dat je zo enorm complete en hoogwaardige muziekstukken kunt maken. ChucK wordt dan ook gebruikt door een actieve gemeenschap van audiokunstenaars.

Tip 07 ChucK is een unieke programmeertaal om muziek mee te maken.

Tip 08: Convert Case - Letterlijk

Geschikt voor: elk systeem

CapsLock: een toets die je zelden nodig hebt. Tekstverwerkers bevatten daarom altijd wel een functie om dat snel te corrigeren, zonder dat je de volledige tekst opnieuw moet typen. Maar dat geldt lang niet voor elk programma. Typ je bijvoorbeeld zo’n tekst op Facebook (zonder naar je scherm te kijken), dan zul je toch echt opnieuw moeten beginnen – als je tenminste niet wilt dat iedereen denkt dat je woedend bent.

De website Convert Case biedt hier uitkomst: kopieer je tekst naar deze site en hij maakt er met één muisklik kleine letters van die je weer terug kunt kopiëren. Dat is echter nog maar het begin van de vele mogelijkheden. Convert Case kent ook trucjes die je in een tekstverwerker tevergeefs zult zoeken, zoals het op zijn kop zetten van tekst (kun je bijvoorbeeld gebruiken om antwoorden op dezelfde pagina van een vraag te ‘verstoppen’), het achterstevoren plaatsen van tekst, het uitrekken van tekst en zelfs het omtoveren van tekst tot morsecode.

Tip 08 Of je een tekst nu achterstevoren of ondersteboven wil zetten, Convert Case kan het allemaal.

Tip 09: Nemp - Speels

Geschikt voor: Windows 7, 8.x, 10

Er is geen enkele reden om van de muziekspeler van Windows af te stappen wanneer je er tevreden over bent, maar veel mensen willen meer. En als er één programma is dat ‘meer’ in overvloed in de praktijk brengt, dan is het wel Nemp, dat staat voor Noch ein Mp3-Player. Nemp is allereerst een muziekspeler en het programma klaart die klus dan ook met verve. Je kunt er zelfs allerlei leuke audio-effecten aan toevoegen en Nemp biedt ook een goede equalizer. Tot zover niets bijzonders. Het programma fungeert echter ook als muziekdatabase. Je begint met het toevoegen van je (getagde) muziek aan de database van Nemp en vervolgens kun je van daaruit nummers op een playlist zetten. Het programma kan daarbij automatisch nummers die je vaak afspeelt van een hogere waardering voorzien en ontbrekende hoesjes ophalen voor het onderdeel Coverflow. Ook biedt Nemp een webserver zodat je je collectie vanuit een browser kunt benaderen wanneer je onderweg bent.

Tip 09 Nemp is een zeer veelzijdige muziekspeler.
De uitdrukking ‘steken laten vallen’ niet kunnen vertalen, dat is pas een steek laten vallen!

Tip 10: Opdrachten - Auto-maatje

Geschikt voor: iOS

Gebruikers van iPhones en iPads kunnen allerlei spraakcommando’s aan Siri geven zodat ze bijvoorbeeld in de auto netjes hun handen aan het stuur kunnen houden – wel zo veilig! Apples spraakassistent kan echter nog veel meer en dat potentieel kun je toegankelijk maken met de toepasselijk genaamde app Opdrachten. Je kunt hierin allerlei taken definiëren die Siri kan uitvoeren, al moet je je daarvoor wel eerst in de materie verdiepen. Vind je dat te veel moeite kosten, dan kun je ook gewoon aan de slag met de honderden taken die al in de app zijn opgenomen. In feite zijn Opdrachten een soort macro’s die je met één vingertik of spraakcommando kunt starten. Hiermee kun je bijvoorbeeld snel de route naar huis opvragen en tegelijk automatisch aan degene thuis laten weten hoe laat je er bent. Of maak een pdf van een webpagina of app-scherm en laat deze automatisch mailen of delen. Het aantal mogelijkheden is vrijwel onbeperkt – je kunt het zo gek niet bedenken!

Tip 10 Automatiseer klussen op je iOS-apparaat en roep ze op met spraak.

Tip 11: Konvertor - Omzetter

Geschikt voor: Windows 7, 8.x, 10

Er bestaan ontzettend veel programma’s om bestanden van het ene naar het andere type om te zetten, maar een van de toppers is toch wel Konvertor. Konvertor fungeert als een alternatief voor Verkenner en dat betekent dat je op de vertrouwde manier met je bestanden kunt werken. Het programma voegt ten opzichte van Verkenner echter heel wat mogelijkheden toe. Konvertor heeft namelijk viewers aan boord om 3D, archiefbestanden, e-books, afbeeldingen, audiobestanden, videobestanden enzovoort te kunnen bekijken. Daarbij zitten ook allerlei antieke en minder bekende formaten waardoor je ook de meest obscure bestanden kunt openen. Bestanden die Konvertor kan lezen, kan het programma ook naar een van de vele andere formaten converteren, dat is tenslotte de hoofdfunctie van het programma. Speciale vermelding verdient de afbeeldingsviewer die is volgestopt met een grote hoeveelheid bijzondere filters en allerlei opties om bijvoorbeeld kleuren te manipuleren.

Tip 11 Wat Konvertor kan lezen, kan het ook converteren.

Tip 12: DeepL - Vertaling

Geschikt voor: elk systeem

Al tientallen jaren wordt er gewerkt aan systemen die de computer in staat stellen om automatisch teksten te vertalen. Voor losse woorden was dat al snel geen probleem, maar voor zinnen is het veel lastiger. Toch worden ook daarin inmiddels grote stappen gezet.

Google Translate is de grote bekende, maar de onlinedienst DeepL levert vertalingen op die doorgaans net wat natuurlijker aanvoelen. Beiden laten weliswaar nog steken vallen, maar zeker de teksten van DeepL zijn vaak verbluffend accuraat.

Wanneer we bovenstaande zinnen aan beide diensten aanbieden, zijn er merkbare verschillen, zo kan Google bijvoorbeeld niets met de uitdrukking ‘steken laten vallen’. Bijkomend voordeel van DeepL is dat je er ook Word- en Powerpoint-documenten mee kunt laten vertalen (natuurlijk gebruik je het niet voor privacygevoelige zaken!). DeepL ondersteunt vooralsnog alleen Nederlands, Duits, Engels, Frans, Spaans, Portugees, Italiaans, Pools en Russisch. Dat valt in het niet bij de tientallen exotische talen die Google ondersteunt, maar de meesten van ons zullen de minder gebruikte talen hooguit nodig hebben tijdens de vakantie, en voor dat doeleinde voldoet de Google vertaal-app prima. Voor het vertalen van grote stukken tekst naar onze buurtalen kiezen wij liever voor DeepL.

Tip 12 DeepL is doorgaans een zeer accuraat online vertaalsysteem.

Gevaarlijk?

Bij sommige freeware kun je een enge waarschuwing van je beveiligingsprogramma verwachten. Laat je niet afschrikken, maar lees goed wat er aan de hand is en of je dit logisch vindt. Programma’s maken bijvoorbeeld verbinding met internet. Deze actie kan al een reactie uitlokken bij je beveiliger. Ook voor software die relatief nieuw is of wordt aangeduid als ‘zeldzaam’ kan je beveiliger een waarschuwing geven. Vertrouw je de download? Laat het programma dan uitvoeren. Voel je twijfel? Laat je download onderzoeken door www.virustotal.com, dat doen wij ook. Deze dienst controleert je programma met meer dan vijftig beveiligingsprogramma’s. Zo zie je snel of je te maken hebt met een risico, of met een overijverig beveiligingsprogramma.

Laat je niet direct afschrikken door waarschuwingen van je beveiligingssoftware.

Niet te snel klikken

We zien het helaas te vaak en het zou verboden moeten worden: installatieprocedures die extra programma’s bundelen en zomaar aanpassingen doen. Je probeert een programma uit en voor je het weet is de homepage van je browser aangepast en ben je een aantal ongewenste programma’s rijker. Deze handelswijze heet in de volksmond ‘achterbaks’, maar de nette aanduiding is ‘potentially unwanted program’ (pup). Steeds meer beveiligingsprogramma’s letten hierop als je iets probeert te installeren. Wij gebruiken Unchecky om ‘verkeerde vinkjes’ op te merken. Je kunt de extra’s ook zelf voorkomen. Download een programma bijvoorbeeld alleen via de website van de makers. Kies altijd voor de geavanceerde of aangepaste installatie. Zo kun je goed nakijken welke opties er actief zijn. Verwijder de vinkjes bij aanpassingen/programma’s die je als ongewenst beschouwt of keur de aanpassing op een andere manier af.

Wees altijd alert tijdens de installatie van programma’s om ongewenste extra software en/of aanpassingen te voorkomen.

1 Reactie(s) op: Gratis software: de beste freeware-tips van april 2020

  • Om te reageren moet je ingelogd zijn. Nog geen account? Registreer je dan en praat mee!
  • 28 april 2020 10:07 ZZZZZ
    Konvertor lijkt niet down te loaden: malware bytes zegt trojaans paard? Dan weet ik nou nooit zeker of dat zo is … Iemand ervaring mee?
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.

Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
met onze voorwaarden voor reacties.