01 Wat kost het per jaar?

Hoeveel stroom verbruikt een computer en wat kost dat per jaar? Om dit exact te kunnen bepalen, hebt u een verbruikmonitor nodig, zoals de Energy Monitor 3000 van Voltcraft. Een dergelijke energiemeter, die tussen de pc en het stopcontact wordt geplaatst, meet het actuele en het totale energieverbruik van het apparaat. Sommige energiemeters kunnen ook de kosten uitrekenen, anders doet u dat natuurlijk online. Een goedkoop alternatief, waarmee u het verbruik van een apparaat slechts kunt schatten, is de online Energiecalculator van Energy Star, de Europese organisatie die ijvert voor energie-efficiënte kantoorapparatuur.

De online meter van Energy Star geeft een indicatie van het energieverbruik en de bijbehorende kosten van pc en randapparatuur.

02 En wat kost het nu echt?

Meet het verbruik van de pc gedurende minimaal een half uur. Gebruik daarbij de pc zoals u die altijd gebruikt, tenzij u uitdrukkelijk het verbruik tijdens stand-by of de piekbelasting (zoals bij een zware game) wilt weten. Het energieverbruik per seconde wordt op de stroommeter aangegeven in watt, en het totale verbruik over een bepaalde periode in kilowattuur of kWh. Eén kWh is daarbij het totale verbruik van een apparaat dat 1000 watt verbruikt en één uur aanstaat. Een kWh aan energie kost gemiddeld tussen de 20 en 28 cent. Om het verbruik en de kosten per jaar uit te rekenen, neemt u het verbruik van een apparaat (in watt) gedeeld door 1000. Vermenigvuldig dat met het aantal uren per dag dat een apparaat gemiddeld wordt gebruikt, en dat weer met 365 dagen. De uitkomst is het aantal kWh per jaar, wat u dan vermenigvuldigt met de kostprijs van één kWh. Een pc die 220 watt verbruikt en elke dag 8 uur aanstaat, komt daarmee per jaar uit op (220/1000) x (8x365) = 0,22 x 2920 = 642,4 kWh x € 0,24 = € 154,18.

Meten is weten. De duurdere energiemeters kunnen het gemeten verbruik omzetten in kosten per jaar.

03 Voeding op maat

De voeding zet de elektriciteit van het elektriciteitsnet om naar het voltage dat de pc hanteert. Voor het energieverbruik is enerzijds belangrijk dat de voeding bij deze omzetting zo min mogelijk energie verloren laat gaan, en anderzijds dat de voeding niet ‘oversized’ is voor uw computer. Voor een allround thuiscomputer is een 400 watt-voeding voldoende. Voor een echte game-pc is echter al snel 750 watt of meer nodig. Uitrekenen hoeveel vermogen uw pc aan voeding nodig heeft, kan met een van de vele PowerSupply- of PSU-calculators op internet. Nauwkeuriger, maar ook veel lastiger, is het verbruik van alle individuele componenten in de pc bij elkaar optellen, waarna u het totaal grofweg verdubbelt. Dit laatste omdat de wattages waarmee voedingfabrikanten schermen, de piekbelastingen van hun producten zijn. Is de voeding in uw pc echt te ruim bemeten, dan kunt u proberen die te verkopen en te vervangen door een lichter exemplaar.

Een oversized voeding is slecht voor het energieverbruik.

04 Energiebeheer

Windows bevat standaard de functie Energiebeheer, die ervoor zorgt dat een pc zichzelf uitschakelt na een periode van inactiviteit. Zo voorkomt u dat de pc onbedoeld uren- of dagenlang aan blijft staan als u hem door welke oorzaak dan ook vergeet uit te zetten.
Energiebeheer is te vinden in het Configuratiescherm en het werkt met schema’s. Het standaardschema is Thuis/Kantoor, dat het beeldscherm na twintig minuten uitschakelt, maar de harde schijf en de computer ongemoeid laat. Door het schema aan te passen, kunt u de tijd wijzigen waarna de pc zichzelf helemaal of gedeeltelijk uitschakelt. U kunt bijvoorbeeld het beeldscherm na één minuut en de vaste schijven na tien minuten laten uitschakelen, en de pc na een half uur op stand-by laten zetten. Ook kunt u het energiebeheerschema Draagbaar/Laptop kiezen, dat soortgelijke waarden hanteert.

Bij Windows Vista vormt Energiebeheer nadrukkelijker een afweging tussen prestaties en energiebesparing. Energiebeheer kent daarom drie profielen: Gebalanceerd, Energiebesparing en Hoge Prestaties. Kiest u voor Energiebesparing, dan schakelt het beeldscherm uit na twintig minuten en de harde schijf na een uur. In combinatie met een notebook hanteren de schema’s kortere tijden, zeker wanneer het notebook niet op het lichtnet is aangesloten. Vista kent bovendien, anders dan XP, de mogelijkheid om Geavanceerde energie-instellingen toe te passen en zo het verbruik nog verder te verminderen.

Energiebeheer onder Windows Vista...

... en onder Windows XP.

05 Slaapstand

De meest energiebesparende modus van Windows is de Slaapstand. Daarin worden alle geopende programma’s en documenten tijdelijk weggeschreven op de harde schijf. Daarna schakelt de pc zich helemaal uit. Wordt de pc weer ingeschakeld, dan wordt de informatie over de programma’s en documenten van de harde schijf gelezen, zodat u snel weer verder kunt met waar u mee bezig was. De slaapstand moet echter apart geactiveerd worden. Open Energiebeheer en ga naar het tabblad Slaapstand. Schakel daar de slaapstand in.

De slaapstand schakelt de computer helemaal uit, maar u kunt wel sneller weer aan de slag dan wanneer de computer ‘echt’ is uitgeschakeld.