Dankzij onze tips en trucs vergeet u het nooit meer!

Wie heeft dat nu nodig?

De Samsung Spinpoint F1 is een zeer populaire harde schijf. Weggestopt in menig systeemkast zorgt hij voor de opslag van een grote hoeveelheid documenten, muziek, films en foto’s. De Spinpoint heeft een ‘gemiddelde tijd tussen twee fouten’ (mtbf) van 1,2 miljoen uren, en dat is langer dan een mensenleven. Zo bekeken is een back-up helemaal niet nodig. Helaas zegt de mtbf-score helemaal niets over de tijd tot de eerste fout. Die fout kan namelijk op ieder moment optreden. Mensen hebben bovendien een veel lagere mtbf dan een harde schijf, er gaat dan ook meer data verloren door fouten van gebruikers dan door een storing in de hardware. Precies als die eerste fout optreedt, breekt het moment aan waarop u weer weet waarom een back-up zo belangrijk is.
In het verleden was het maken van een back-up ‘veel gedoe’ en de betrouwbaarheid ervan twijfelachtig. Vooral diskettes waren kwetsbaar, terwijl ze wel het meest werden gebruikt voor back-ups. Inmiddels is de situatie sterk verbeterd. Het aantal mogelijkheden om een back-up te bewaren is enorm gegroeid, net als de bedrijfszekerheid van de verschillende media (harde schijven, cd, dvd en het netwerk). En ook aan de softwarekant is veel verbeterd - zelfs Windows kent nu een goed back-upprogramma. Een excuus om geen goede back-up te hebben is er dus niet meer!

Dit artikel bestaat uit drie delen:

Deel 1: Relaxed back-uppen (stap 1 t/m 5)
Deel 2: Relaxed back-uppen (stap 6 t/m 9)
Deel 3: Relaxed back-uppen (stap 10 t/m 15)

1 Back-upsoftware

Back-upsoftware is er in alle soorten en maten. Microsoft levert met Windows al vele jaren een back-upprogramma mee, dat - zeker sinds XP - goed bruikbaar is. U kunt met dit programma zowel back-uppen naar herschrijfbare media (zoals cd en dvd) als naar een locatie op het netwerk. Natuurlijk zijn er ook betaalde applicaties waarmee u in een handomdraai een goede back-up maakt. Bekende titels zijn Norton Save & Restore, Norton 360 en Nero BackItUp (onderdeel van de Nero-suite). Gratis back-upprogramma’s zijn schaars. Een goede keuze is SyncBack Freeware (www.2brightsparks.com/freeware), al biedt de betaalde versie meer functionaliteit.



SyncBack is een van de weinige gratis goede back-upprogramma’s. Het is wel wat lastig te configureren, door het enorme aantal opties.

2 Het back-upformaat

Een belangrijk aandachtspunt is het bestandsformaat waarin de back-up wordt bewaard. Gaat het om een algemeen herkend bestandsformaat, zoals zip, ARJ of xml? Of hebben de makers een eigen formaat bedacht? Het geniet de voorkeur om een back-up te maken in een bekend formaat als .zip. Op deze manier kunt u altijd bij uw back-ups en hoeft u zich geen zorgen te maken over eventuele compatibiliteitsproblemen. Wel iets om rekening mee te houden bij het kiezen van back-upsoftware!

3 Een image of een back-up?

Imaging is het maken van een back-up van een hele schijf of partitie in één bestand. Anders dan bij een back-up is een image vooral bedoeld om in zijn geheel te worden teruggeschreven, hoewel het tegenwoordig ook mogelijk is om bijvoorbeeld alleen een image te maken van de map Mijn Documenten en die naderhand terug te zetten. Bekende imaging-toepassingen zijn True Image van Acronis (Easy Computing heeft een Nederlandse versie) en Ghost van Symantec. Een gratis alternatief is DriveImageXML (www.runtime.org). Wie Windows Vista Ultimate gebruikt, kan de zogenoemde Hele PC Back-up gebruiken om een kopie van een partitie te maken.



Met imaging-software is het vaak mogelijk om een back-up te maken van een map of een reeks bestanden.

4 back-uppen of synchroniseren?

Een back-up is altijd een momentopname. Het kan dus gebeuren dat een document dat u onlangs hebt aangemaakt niet is geback-upt. Wilt u altijd een up-to-date reservekopie hebben, kies dan voor bestandsynchronisatie. Daarbij wordt iedere wijziging en ieder nieuw aangemaakt bestand toegevoegd aan de reservekopie. Bekende synchronisatiesoftware is SyncToy van Microsoft en Windows Live Sync (voorheen bekend als Microsoft FolderShare). Beide programma’s zijn gratis. Ook veel leveranciers van externe schijven en netwerkschijven leveren met hun product synchronisatiesoftware mee. Zo komt Synology met de Synology Data Replicator, die overigens ook voor iedereen zonder een Synology NAS kan worden gedownload en gebruikt. Met het eerder genoemde back-upprogramma SyncBack kunt u overigens ook mappen synchroniseren.

Altijd een up-to-date reservekopie bij de hand? Kies dan voor bestandssynchronisatie.

Is synchroniseren veilig?

Als u partities, mappen of bestanden synchroniseert, is het belangrijk om te letten op de extra opties. Hoe wordt bijvoorbeeld omgegaan met bestanden die zijn verwijderd? Moeten deze ook uit de back-up worden gehaald? En hoe zit het met 'bestandsversies'? 'Bestandsversies' is een voor synchronisatiesoftware essentiële functie waarbij van ieder bestand niet één maar meerdere kopieën worden bewaard, tot een door u vast te stellen maximum aantal. Verandert een bestand of document, dan wordt niet direct het back-upbestand verwijderd of overschreven, maar wordt het desbetreffende bestand naast de vorige versie geplaatst. Handig, want u kunt dan niet alleen terugkeren naar het document in de back-up, maar ook naar eerdere versies.



Schakel bestandsversies in om van hetzelfde document of bestand meerdere versies in de back-up te bewaren.

5 Wat moet ik in de back-up?

De vraag wat er in de back-up moet, is altijd aanleiding tot discussie. U maakt het uzelf een stuk makkelijker als u uitgaat van twee soorten data: de unieke gegevens en alle overige bestanden. Unieke data zijn zonder uitzondering de documenten die u zelf hebt gemaakt (of gedownload), aangevuld met de bestanden waarvoor u hebt betaald, zoals muziekbestanden en installatiebestanden. De niet-unieke gegevens zijn alle overige bestanden, zoals bijvoorbeeld de systeembestanden van Windows of een sjabloon dat met Word wordt meegeleverd. Bij de vraag welke informatie er in de back-up moet, geldt zeker dat de unieke bestanden erin horen. Een reden om ook van de niet-unieke bestanden een back-up te maken is dat het terugzetten ervan veel tijd of inspanning kan kosten. Bijvoorbeeld doordat u dan Windows helemaal opnieuw moet installeren. Los van deze vuistregel is het uiteindelijk altijd en alleen uw eigen voorkeur die bepaalt welke bestanden in de back-up moeten worden meegenomen.

Sommige programma’s weten precies welke bestanden in uw back-up horen.