Deze website maakt gebruik van cookies. Waarom? Klik hier voor ons privacy- en cookiebeleid. Door op akkoord te klikken of door gebruik te blijven maken van deze website geeft u aan akkoord te zijn met het gebruik van cookies.

Akkoord

Zo regel je je digitale erfenis

Door: | 06 juli 2015 12:07

How To

Inhoudsopgave

  1. Inleiding
  2. pagina 2

Van een antieke klok of een bijzonder kunstwerk weten we meestal aan wie we het willen nalaten. Maar over digitaal bezit zoals je iTunes-muziek en je Gmail denken de meesten niet na. Facebook kondigde aan dat je binnenkort kunt instellen wie je account zal erven. Maar hoe regel je dat eigenlijk?

In de jaren dat internet in opkomst was, waren het vooral jonge mensen die eraan meebouwden, vertelt ICT-jurist Arnoud Engelfriet. "Niemand dacht aan later en ouderen zaten nog maar weinig op het web." Nu is dat wel anders en krijgen steeds meer mensen te maken met zogenaamde spookaccounts: een profiel van een vriend of kennis die al overleden is, maar waar je nog steeds de verjaardagsherinnering van te zien krijgt - een pijnlijke ervaring. Op Facebook kon je profiel al veranderd worden in een herdenkingspagina en binnenkort kun je ook instellen wie je account zal erven. Lees ook: In 3 stappen je Facebook-profiel downloaden.

Maar dat is pas het begin, want de meesten hebben een grote verzameling aan online bezit: denk aan iTunes, Dropbox, Gmail, PayPal, games en virtuele werelden. "Vergelijk je het met een offline dienst zoals het huren van een garagebox, dan is de oplossing simpel: de sleutel ligt ergens in een laatje en een familielid krijgt daarmee toegang tot de box", zegt Engelfriet. Maar gaat het om een online dienst, wie krijgt dan het wachtwoord? De meerderheid van de Nederlanders heeft er nog niet over nagedacht.

Nog steeds getagd

Uit onderzoek van uitvaartverzekeraar Nuvema blijkt dat 65 procent van de Nederlanders nog nooit heeft nagedacht over wat er met hun profielen van sociale media moet gebeuren na hun overlijden. Van degenen die dat wel deden, wil ongeveer de helft dat alles verwijderd wordt, maar bijna negentig procent heeft daarvoor niets geregeld.

Uitvaartorganisatie Yarden liet ook een onderzoek doen, waaruit bleek dat een derde van de Nederlanders graag herdacht wil worden op één van hun socialemedia-profielen. Een groot deel daarvan zou het leuk vinden om na hun overlijden nog steeds getagd te worden in berichten. Toch bleek ook hier dat negen van de tien dit nergens heeft vastgelegd.

Arnoud Engelfriet is ICT-jurist bij ICT-recht.nl in Amsterdam en geeft juridisch advies over alles dat met internetrecht te maken heeft. Daarnaast is hij docent aan de Vrije Universiteit en houdt een dagelijkse blog over internetrecht bij. Ook schreef hij het boek 'De wet op internet'.

Nabestaanden

Velen laten de beslissing wat betreft hun digitale bezit over aan hun nabestaanden blijkt uit onderzoek van Nuvema en Yarden. En dat kan best lastig zijn, want als er niets is vastgelegd dan is vaak helemaal niet bekend van welke diensten en websites iemand lid is, laat staan dat de wachtwoorden daarvan bekend zijn. "Daarbij komt dat iedereen die slim is, zijn of haar wachtwoorden regelmatig opfrist", zegt Engelfriet. "Als je die ergens in een lijstje opslaat is het dus ook nog zaak die goed up-to-date te houden of een programmaatje te gebruiken dat dat voor je doet." In de praktijk komt het erop neer dat de meeste nabestaanden geen toegang hebben, niet weten hoe ze een account overgedragen kunnen krijgen en ingewikkelde stappen moeten doorlopen om accounts te sluiten.

Toch is er al een aantal diensten die wel mogelijkheden aanbieden: "Dat begon vroeger al met Hyves, daar kon je een virtueel gedenkteken op maken en mensen konden nog steeds krabbels achterlaten." Dat kan ook op Facebook met een herdenkingsprofiel, maar je account laten erven zodat iemand erop in kan loggen, dat is nog niet mogelijk in Nederland. Pasgeleden ging de dienst in Amerika van start met het testen daarvan via een zogeheten 'legacy contact'.

Facebookspoken

Al meer dan 30 miljoen mensen wereldwijd met een Facebookprofiel zijn overleden. Wetenschapper Randall Munroe berekende op zijn blog dat als de populariteit van Facebook afneemt, er rond 2065 al meer spookacounts dan profielen van levenden zullen zijn. Blijft de dienst even populair als nu, dan duurt dat mogelijk tot 2130 (simpelweg omdat er dan absoluut gezien meer levende mensen een profiel hebben, en het dus langer duurt voor het omslagpunt bereikt is).

Wachtwoorden

Wil je je wachtwoorden op een beveiligde plek laten opslaan, dan zijn er zowel gratis als betaalde mogelijkheden. Zo zijn er een aantal apps, plug-ins en websites, bijvoorbeeld: LastPass (lastpass.com), KeePass (keepass.info), 1Password (Android en iPhone) en Keeper (Android).

Bewijs

"Eén van de problemen rond dit onderwerp is dat iedereen wel kan zeggen dat een ander is overleden", zegt Engelfriet. Voordat een account gesloten kan worden, vragen veel diensten daarom om een bewijs van het overlijden. Zoals een kopie van de overlijdensakte voor bijvoorbeeld Twitter en Marktplaats of een link naar de rouwadvertentie voor LinkedIn. Maar achteraf nog toegang krijgen is vaak een ingewikkeld juridisch vraagstuk volgens Engelfriet. "Veel bedrijven hebben in hun algemene voorwaarden staan dat alleen de eigenaar van het account en eventueel justitie op aanvraag erin mogen." De wet is er volgens hem niet expliciet over en de vraag rijst dus soms of de voorwaarden wel rechtsgeldig zijn. Plannen voor nieuwe wetten zijn er niet want: "Volgens de wetgever lost het probleem zich vanzelf op doordat nieuwe services zich aanbieden om wachtwoorden op te slaan, of je wensen erover vast te leggen." Reden te meer dus om het zelf van tevoren te regelen.

Matthias Blom deed een opleiding communicatie en is momenteel verantwoordelijk voor de online marketing bij Uitvaartverzekeraar Nuvema. Sinds de beginjaren van internet volgt hij de nieuwste ontwikkelingen op de voet.

Socialmedia-testament

Eén van de partijen waar je een socialmedia-testament kan laten maken, is uitvaartverzekeraar Nuvema. "Sinds 2011 krijgen we steeds meer vragen over het onderwerp, vooral omdat nabestaanden vaak niet weten wat de eigenaar met de accounts had gewild", zegt Matthias Blom, hij werkt op de marketingafdeling van Nuvema. In een dergelijk testament kan je je online activiteiten vastleggen en doorgeven wat je wilt dat er met je accounts gebeurt. Maar zoals gezegd heeft de meerderheid van de Nederlanders dat nog niet gedaan en zitten nabestaanden daardoor met veel extra regelwerk. Nuvema heeft daarom een stappenplan op zijn website staan waarin je precies kunt lezen wat je als nabestaande kunt doen om een account aan te passen of te sluiten.

Schoenendoos

Over services die je wachtwoord ergens opslaan is Blom kritisch: "Dat is erg privacygevoelig. Daarnaast zijn het soms kleine bedrijfjes ... zijn die er straks nog steeds op het moment dat het nodig is?" Verder merkt hij op dat er nog geen brancheorganisatie is. Engelfriet ziet een oplossing in een keurmerk voor online diensten: "Net zoals Thuiswinkel.org; heeft een webshop dat keurmerk, dan weet je dat het veilig is." In dit geval ziet hij een gedragscode voor zich waarbij je weet dat een bedrijf goed omgaat met je account wanneer je komt te overlijden.

Maar dat alles is toekomstmuziek en Blom en Engelfriet adviseren daarom beiden ouderwetse manieren om met de moderne techniek om te gaan: "De meeste mensen hebben al een schoenendoos ergens in huis met belangrijke paperassen, voeg daar een lijst met je activiteiten en wachtwoorden aan toe. Dan weet je zeker dat het vindbaar is voor je nabestaanden", zegt Blom. "Of houd een logboek bij van je internetgedrag op je computer of laptop", voegt Engelfriet toe.

0 Reacties op: Zo regel je je digitale erfenis

  • Om te reageren moet je ingelogd zijn. Nog geen account? Registreer je dan en praat mee!
  • Er zijn nog geen reacties op dit artikel.

Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
met onze voorwaarden voor reacties.