Cursus: Deel 1 - Raspberry Pi, de ultieme knutselcomputer

Door: koen-vervloesem | 03 juli 2013 10:37

How To

Inhoudsopgave

  1. Inleiding
  2. pagina 2
  3. pagina 3

Installatie

Wanneer je een Raspberry Pi en de benodigde accessoires hebt, is het tijd om er een besturingssysteem op te installeren. De makers raden Raspbian ‘wheezy’ aan, een speciaal voor de Raspberry Pi geoptimaliseerde versie van de Linux-distributie Debian. Download het zip-bestand van de downloadpagina www.raspberrypi.org/downloads op je computer en pak het bestand uit. Het resultaat is een bestand met de extensie .img dat je naar de SD-kaart moet schrijven. Steek die SD-kaart in de kaartlezer van je computer.

Het img-bestand is een exacte kopie van de SD-kaart, dus je kan het niet naar de SD-kaart schrijven door het in Windows Verkenner naar de juiste schijf te verslepen. Je hebt hiervoor het programma Win32 Disk Imager nodig.

Download het zip-bestand via http://ct.link.ctw.nl/wdi en pak het uit, waarna je het programma Win32DiskImager.exe in de uitgepakte map opstart. Je kiest het img-bestand en de schijfletter van de SD-kaart. Let op dat je niet per ongeluk de schijfletter van je harde schijf of een ander opslagapparaat kiest! Je bent dan alle bestanden immers kwijt. Kijk dus goed na of je de juiste schijfletter hebt klik dan pas op Write. Als het volledige img-bestand naar de SD-kaart geschreven is, sluit je het programma af en haal je de SD-kaart uit de computer.

Schrijf Raspbian naar de SD-kaart met Win32 Disk Imager.

Eerste keer opstarten

Als je Raspbian eenmaal op de SD-kaart geschreven hebt, steek je die in de sleuf op de Raspberry Pi en sluit je alle benodigde kabels aan: Ethernet, toetsenbord, HDMI en pas als laatste steek je de voedingskabel in het stopcontact. Er gaan nu wat ledjes branden naast de usb-poorten en de Pi start op. Als alles goed gaat, zie je nu op het scherm allerlei meldingen verschijnen van Raspbian. Uiteindelijk verschijnt er een configuratievenster, waarin je een aantal belangrijke zaken instelt, zoals je tijdzone, wachtwoord, toetsenbordindeling enzovoort. Ga met de pijltjestoetsen naar de onderdelen die je wilt instellen en druk op Enter.

Wat als je Raspberry Pi niet opstart?

Problemen met het opstarten kunnen divers zijn. De ledlichtjes geven echter een goede indicatie van wat het probleem is. Het rode ledje met PWR ernaast moet continu branden als er voeding is. Knippert dat ledje, dan gebruik je een te zwakke voedingskabel. Het groene ledje met OK ernaast, knippert wanneer de SD-kaart aangesproken wordt. Als je tijdens het opstarten wel het rode PWR-ledje ziet branden maar het groene OK-ledje niet knippert maar zachtjes brandt, dan vindt de Raspberry Pi de bootcode van het besturingssysteem niet. Controleer dan of de SD-kaart wel correct in zijn slot zit. Als het dan nog niet werkt, probeer dan het image opnieuw naar de SD-kaart te schrijven of probeer eens een andere SD-kaart uit. Als de Pi wel opstart maar het ‘splash screen’ (vier pixels vergroot over het hele scherm) blijft tonen, vindt hij de Linux-kernel niet om op te starten. Schrijf dan ook opnieuw een image naar de SD-kaart.

Als je die configuratie eenmaal hebt gedaan (zie ook het kader ‘Onmisbare configuratiestappen’), ga je met de Tab-toets naar Finish en druk je op Enter, waarna je een opdrachtprompt te zien krijgt die wat op de DOS-prompt lijkt. Overigens biedt Raspbian ook een grafische omgeving aan. Type de opdracht startx in de opdrachtprompt en druk op Enter. Je krijgt de grafische omgeving LXDE op je scherm te zien. Heb je een muis aangesloten, dan kan je hiermee in principe de Raspberry Pi als een minidesktopcomputer gebruiken. Als webbrowser staat er bijvoorbeeld Midori op. Toch is het niet de bedoeling dat je nu op je Pi gaat surfen en teksten typen, want daarvoor is het apparaatje wat te zwak.

Als je de Raspberry Pi op je tv aangesloten hebt, krijg je een opdrachtprompt van Raspbian te zien.

Onmisbare configuratiestappen

De eerste keer dat je de Raspberry Pi opstart krijg je een configuratieprogramma te zien. Je kan die configuratie op elk ander moment opnieuw opstarten. Type daarvoor de opdracht sudo raspi-config in de opdrachtprompt. Niet alle configuratietaken zijn even belangrijk, maar we stippen er twee aan die niet erg duidelijk, maar toch belangrijk zijn. Zo moet je zeker expand_rootfs kiezen, omdat het image van Raspbian dat je naar de SD-kaart geschreven hebt, niet de volledige opslagcapaciteit gebruikt. Als je deze optie kiest en de Raspberry Pi herstart, is de volledige capaciteit beschikbaar. En met de optie memory_split kies je hoeveel megabytes RAM er beschikbaar zijn voor programma's en hoeveel voor de grafische processor (gpu), want dat geheugen wordt gedeeld. Als je de Raspberry Pi als server wilt inzetten, kan het geen kwaad om zo min mogelijk RAM aan de gpu toe te kennen, bijvoorbeeld slechts 16 MB.

Servertoepassingen

We gaan de Raspberry Pi in de volgende delen vooral voor een aantal servertoepassingen inzetten, dus vergeet even de grafische omgeving die je nu op je scherm ziet. Sluit deze af door in de rechterbenedenhoek op het icoontje van de powerknop te klikken, waarna je de opdrachtprompt weer te zien krijgt. Als we de Pi als server willen inzetten, moeten we die kunnen aansturen zonder toetsenbord, muis of scherm. Dat kan door via het netwerk opdrachten te geven. Daarvoor moeten we eerst het IP-adres van de Pi op je lokale netwerk kennen. Typ daarvoor de opdracht ifconfig eth0 in de opdrachtprompt in en druk op Enter. Achter inet addr: krijg je het IP-adres te zien, bijvoorbeeld 192.168.0.84. Onthoud of noteer dit adres.

Configureer je Raspberry Pi met het programma raspi-config.

Installeer nu op je computer het programma PuTTY, dat gratis te downloaden is van http://ct.link.ctw.nl/put. Daarmee kan je via het netwerk op je Rasberry Pi inloggen. Start putty.exe op, vul het IP-adres van de Pi in bij Host Name (or IP address), laat het verbindingstype op SSH staan en de poort op 22, en klik onderaan op Open. Je krijgt daarna de vraag om de zogenoemde SSH-sleutel van de Pi te aanvaarden, wat je moet doen om verder te gaan. Tot slot vul je na Login as: je gebruikersnaam (standaard pi) in en na password: je wachtwoord (standaard raspberry). Daarna ben je ingelogd en krijg je dezelfde opdrachtprompt te zien als toen je rechtstreeks op de Pi inlogde met het toetsenbord en scherm.

Dankzij PuTTY kan je op je Raspberry Pi inloggen via het netwerk. Een toetsenbord, muis en beeldscherm zijn dan niet meer nodig.

Vanaf nu kan je alle benodigde opdrachten op de Pi vanaf je Windows-computer uitvoeren, dus verwijder gerust het toetsenbord, de muis en de HDMI-kabel van de Raspberry Pi. Overigens heeft de Pi geen aan/uit-knop. Typ de opdracht sudo shutdown -h now in PuTTY in, wacht tot alleen het rode PWR-ledje nog brandt en trek de stekker eruit.

In dit venster van PuTTY zal je tijdens de komende workshops heel wat opdrachten voor je Raspberry Pi intypen.

Klaar voor gebruik

Als je deze cursus volledig gevolgd hebt, ben je nu de trotse eigenaar van een werkende Raspberry Pi. Het ziet er misschien nog niet indrukwekkend uit, maar vergis je niet: dit kleine apparaatje biedt je heel wat mogelijkheden. In de komende nummers tonen we je een aantal van die mogelijkheden, waarbij we je in enkele workshops stap voor stap verschillende toepassingen laten installeren.

Nadat je met raspi-config de volledige capaciteit van je SD-kaart benut hebt, controleer je met de opdracht df -h -t rootfs hoeveel gigabyte je tot je beschikking hebt.

19 Reactie(s) op: Cursus: Deel 1 - Raspberry Pi, de ultieme knutselcomputer

  • Om te reageren moet je ingelogd zijn. Nog geen account? Registreer je dan en praat mee!
  • 22 november 2013 10:12 Anoniem
    Ik kan niet wachten op de volgende cursus…
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 25 november 2013 21:57 Anoniem
    Waaris de volgende cursus
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 11 december 2013 13:21 Anoniem
    Leuk zo al die info! Mijn Raspberry Pi gekocht bij Gadgetpark.nl een vriend had losse onderdelen gekocht maar hier had ik gewoon een compleet setje kunnen bestellen. Heb er wel een grotere SD kaart inzitten voor de Addons :D
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 31 december 2013 11:05 Anoniem
    Echt top , vanaf het begin . Ik heb zelf nu een compleet raspberrypi gekocht met alles erop en aan . Die staat beneden op de tv als media server .
    Maar dit is veel leuker zelf iets maken.
    De tweede is er ook al op zolder hier ga ik lekker mee spelen
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 14 januari 2014 19:01 Anoniem
    ik wist de helft al maar toch is het interessant.
    ik ben ook blij dat het voor mijn doelgroep is. misschien maakt dat het wat makkelijker. eigenlijk heb ik alles al gedaan, ik zoek nu alleen nog een project..
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 26 januari 2014 15:02 Anoniem
    ik liep stage bij pcextreme en ik kreeg van hun een pi als afscheidscadeau, maar nu is de vraag, waarvoor kan ik het gebruiken?
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 22 februari 2014 08:39 Anoniem
    Ben zo blij met dit mijn PI
    Ik lijk bijna niets meer via de kabel televisie
    Echt super
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 5 maart 2014 12:40 Anoniem
    lollolollololololololololololololololol
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 4 augustus 2014 08:40 Anoniem
    Iemand ervaring met de Hummingboard? Raspberry Pi gekocht bij www.gadgetpark.nl ze geven aan dat de Hummingboard sneller is (specs) maar heb er zelf geen ervaringen mee. Volgens mij wel de enige partij in Nederland die de Hummingboard the koop heeft.
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 31 augustus 2014 14:50 Anoniem
    Lol jeetje
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 26 november 2014 16:25 Anoniem
    Ben je een hobbyist met wat ervaring en je hebt een Raspberry Pi?
    Kijk dan eens op https://sites.google.com/site/ilovemyrpi/.
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 14 januari 2015 13:25 Anoniem
    ICT for life! #Swag
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 13 februari 2015 14:38 Anoniem
    Inmiddels is de RPi 2 al gereleased welke een Quad-Core processor heeft a 900 Mhz en 1 GB RAM. Wellicht dat jullie die nieuwe specificaties ook aan de cursussen zouden kunnen toevoegen.
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 17 april 2015 12:52 Anoniem
    alert('Hello, World!')
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 17 april 2015 12:55 Anoniem
    click me!
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 12 juli 2015 16:41 Anoniem
    waar gaan deze reactie over???
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 3 september 2015 10:41 Anoniem
    Gelukkig is de raspberry heel wat intelligenter dan een aantal mensen die hier 'reageren', anders had het echt geen bestaansrecht…
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 18 november 2015 15:05 Anoniem
    Ja, ook ik ben wakkerder geworden na het lezen van de voor mij zeer waardevolle info betreffende de raspberry pi, als inleidende cursus gratis aan een ieder ter beschikking gesteld en voorbeeldig, eenvoudig en volledig gepresenteerd . Na het vele solderen in vroegere tijden om zelf je toestellen te maken, nu het comfort zonder
    warme bout op een andere wijze de hobby weer op te pakken,
    waarbij ook de creativiteit helpt er vele uren goedkoop van te genieten. Hulde aan diegene die erop uit is, iets nuttigs voor elkaar
    voort te brengen, daar is het hier een mooie plaats voor.
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 8 mei 2016 11:31 Anoniem
    ik zou graag willen weten hoe ik een game maak met raspberry pi
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.

Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
met onze voorwaarden voor reacties.