Digitale radio luisteren: dit heb je nodig

Door: Maikel Dijkhuizen | 17 juli 2022 12:13

Blog

Helaas komt er naar verwachting aan analoge radio-uitzendingen via de ether mettertijd een einde. Daarom kun je beter naar digitale radio luisteren, zodat je nog jarenlang van jouw favoriete zenders kunt genieten. Een bijkomend voordeel is de verbeterde geluidskwaliteit. Wat moet je allemaal over dit onderwerp weten?

Analoge radio via de kabel is bijna in heel Nederland gestopt. FM-radio via de ether werkt vooralsnog wel, maar ook deze uitzendtechniek staat op losse schroeven. De NPO blijft in elk geval nog tot 2030 radio-uitzendingen via de FM-ether uitzenden. Wat de commerciële radiostations gaan doen, is nog onduidelijk. De verwachting is dat ze in de nabije toekomst één-voor-één de FM-ether verlaten. Overigens zijn bekende zenders als KINK, Arrow Classic Rock en Radio 5 al niet via analoge radio te beluisteren.

Met digitale radio hebben luisteraars meer keuze uit Nederlandse en internationale zenders. Naast een veel breder aanbod biedt digitale radio nog een belangrijk voordeel, namelijk een betere geluidskwaliteit. Afhankelijk van de gebruikte digitale techniek is het naast audio ook mogelijk om andere soorten informatie te ontvangen. Denk bijvoorbeeld aan albumhoezen, afspeelinformatie, nieuws en weersvoorspellingen.

De populaire rockzender KINK heeft geen vergunning voor een FM-frequentie, maar is wel via DAB+ te beluisteren.

Einde analoge kabelradio

Het einde van analoge kabelradio kwam niet zomaar uit de lucht vallen. Ziggo stelde klanten onlangs via een e-mail tijdig op de hoogte van zijn besluit. Vervolgens verscheen er nog een tweede e-mail met de definitieve einddatum. De tv-provider wil met het stopzetten van analoge radio meer ruimte op zijn netwerk vrijmaken. Vooral met het opheffen van de lagere FM-frequenties komt er extra bandbreedte beschikbaar. 

Een begrijpelijke keuze, want de vraag naar snel internet neemt alsmaar toe. Bovendien bestaan er in de vorm van digitale radio via internet, de tv-provider of DAB+ ruimschoots voldoende alternatieven. Overigens is analoge kabelradio nog niet volledig uit Nederland verdwenen. Voor klanten van Kabelnoord en Caiway is het in bepaalde regio’s namelijk nog altijd beschikbaar.

Ziggo bereidde zijn klanten met deze e-mail voor op de beëindiging van het analoge radiosignaal via de kabel.

Radio via televisie

Loopt er vanuit de wandcontactdoos via de radio-uitgang een coaxkabel rechtstreeks naar de versterker of receiver? Dan kun je deze kabel net zo goed weghalen, want waarschijnlijk werkt analoge kabelradio op jouw woonadres niet meer. Natuurlijk wil je evengoed wel gewoon naar de radio kunnen luisteren. Geen probleem, want je hebt hiervoor geen extra apparatuur nodig.

Elke tv-provider biedt namelijk digitale radio aan. Stem hiervoor met de afstandsbediening af op het juiste kanaal. Op de website van de tv-provider vind je hiervoor actuele zenderlijsten. Je kunt ook de elektronische programmagids openen. Druk in dat geval op de EPG- of Guide-knop van de afstandsbediening.

Radiozenders vind je over het algemeen op de hoogste kanaalnummers. Zo begint bij Ziggo en KPN het radio-aanbod vanaf kanaal 801. Het aantal beschikbare stations is afhankelijk van de tv-provider. Bij aanwezigheid van een CI+-module of tv-decoder (los kastje) met een smartcard zijn er meestal extra themazenders beschikbaar. Bij Ziggo zijn dat bijvoorbeeld Franse Chansons, Piratenplaten en Gouwe Ouwe.

Check in de elektronische programmagids welke digitale radiozenders je via de televisie kunt ontvangen.

Tv en versterker

Het geluid dat afkomstig is van platte televisies is voor radiodoeleinden over het algemeen erg matig. Je kunt hiervoor veel beter de luidsprekers van het audiosysteem gebruiken. Luister je via deze speakers al naar het geluid van televisieprogramma’s? In dat geval hoef je niets te ondernemen. Kies de versterker, receiver of soundbar als bron en selecteer op de televisie het juiste kanaal om naar radio te luisteren.

Wanneer de beeldbuis nog niet op het audiosysteem is aangesloten, kun je dat alsnog doen. Controleer eerst of er achterop de geluidsinstallatie een HDMI-ARC-poort voorhanden is. Steek hierin een HDMI-kabel. Via de HDMI-ARC-aansluiting van de televisie speel je het geluid van het radiostation (of de tv-zender) vervolgens op het audiosysteem af. 

Ontbreekt er HDMI? Koppel de televisie dan met behulp van een optische s/pdif-kabel aan de geluidsset. Bij gebruik van oude geluidsapparatuur kun je als derde mogelijkheid analoge tulpkabels gebruiken.

De meeste receivers en televisies hebben een HDMI-ARC-poort, zodat je beide apparaten gemakkelijk met elkaar kunt verbinden.

Tv-decoder

Heb je een los kastje van de tv-provider gekregen? In dat geval kun je deze zogeheten tv-decoder meestal rechtstreeks op een geluidsinstallatie aansluiten. Controleer achter op de behuizing welke audio-aansluitingen er beschikbaar zijn. Afhankelijk van de gebruikte tv-decoder is dat bijvoorbeeld een 3,5mm-geluidspoort, analoge tulpuitgangen en/of een optische s/pdif-output.

Soms zit er ook nog een coaxiale s/pdif-aansluiting op. Gebruik de overeenkomstige ingang op de versterker, receiver of soundbar om de tv-decoder met het audiosysteem te verbinden. Kies op de geluidsinstallatie vervolgens de juiste bron en luister naar digitale radio.

In veel gevallen kun je naar digitale radio luisteren zonder dat je hiervoor de televisie hoeft in te schakelen. Het tv-toestel laat je dan uit, terwijl je via het display van de tv-decoder op het juiste kanaal afstemt. Dat kan soms ook met behulp van spraakbediening. 

Bij sommige tv-providers kun je alleen via een menu op de televisie tussen radiozenders zappen. Dat is bijvoorbeeld het geval wanneer de tv-decoder geen eigen display heeft. Lastig, want je hebt dan voor het afstemmen op de gewenste digitale radiozender dus altijd de televisie nodig.

Tv-decoders hebben meestal meerdere audio-aansluitingen, zoals in dit voorbeeld s/pdif (optisch en coaxiaal) en analoge tulpuitgangen.

DVB-C-radio

Het beluisteren van kabelradio via het digitale zenderaanbod van de tv-provider heeft één groot nadeel. In veel gevallen dien je voor radio-ontvangst namelijk de televisie in te schakelen, zoals bij het gebruik van een CI+-module. 

Zie je dat niet zitten en wil je ‘televisieloos’ op je huidige audiosysteem van leuke radiozenders genieten? Plaats dan tussen de tv-wandcontactdoos en de versterker, receiver of soundbar een DVB-C-radio-ontvanger. Je luistert daarmee rechtstreeks naar digitale radio via de kabel. Dat is mogelijk doordat kabelmaatschappijen een heleboel radiozenders ongecodeerd uitzenden. Hierdoor heb je geen smartcard van de tv-provider nodig.

Als klant van pakweg Ziggo, Caiway, Kabelnoord of het Belgische Telenet heb je alleen een DVB-C-radio-ontvanger nodig om de digitale zenders van de kabel te plukken. Dergelijke ontvangers zijn nog wel beperkt beschikbaar, waardoor je al snel bij de Quantis QE317 uit zal komen. Ziggo rekent voor dit product in zijn webshop vijftig euro, maar de ontvanger is ook elders te koop.

Aansluiten is snel gepiept. Je steekt de coaxkabel in de behuizing en verbindt het apparaatje met je geluidsinstallatie. Dat kan via de analoge tulpuitgangen of optische output. Houd er rekening mee dat je voor de tv-uitgang op de wandcontactdoos vermoedelijk een coaxsplitter nodig hebt. De radio-uitgang werkt namelijk niet (meer).

Ziggo-klanten kunnen met een geschikte DVB-C-radio-ontvanger naar 61 zenders luisteren.

Tip 06: DAB+

Voor het beluisteren van het digitale radio-aanbod van de tv-provider heb je altijd een televisie, tv-decoder of DVB-C-radio-ontvanger nodig. Vind je dat omslachtig? Dan kun je nog op een andere manier naar digitale radio luisteren. Veel hedendaagse receivers, autoradio’s en portable radio’s ondersteunen DAB+. Dit is in feite de opvolger van FM. 

Net als FM pikt DAB+ het radiosignaal gratis op uit de ether. Een belangrijk verschil is dat deze uitzendtechniek meerdere radiozenders binnen één frequentie (multiplex-kanaal) aanbiedt. Hierdoor is er een breed aanbod met tientallen zenders beschikbaar. Het stelt landelijke zenders als Qmusic, Radio 538 en Sky Radio in staat om naast het hoofdstation nog een of meerdere themakanalen beschikbaar te stellen.

DAB+ biedt een aantal interessante voordelen. Zo is deze uitzendtechniek ongevoeliger voor storingen. Bovendien hoor je geen ruis, want het signaal is digitaal. Muziek via DAB+ heeft vergeleken met FM-radio een breder frequentiebereik, waardoor liedjes in de regel beter klinken. Daarnaast is het niet langer nodig om handmatig de juiste frequentie op te zoeken. 

Je haalt gewoon de alfabetische zenderlijst op en kiest vervolgens de gewenste zender. Een nadeel van DAB+ is dat de ontvangst in huis niet altijd goed is. Zet de antenne daarom bij voorkeur in de buurt van een raam.

Receiver met DAB+

Als je digitale radio via de ether wilt beluisteren, kun je een receiver met ondersteuning voor DAB+ gebruiken. Wie weet is deze functie al op jouw geluidsinstallatie geïnstalleerd, want deze uitzendtechniek bestaat al relatief lang. Bedenk wel dat de dekking voor DAB+ binnenshuis niet optimaal is. Probeer om die reden de antenne dicht bij het raam te positioneren. 

Bij gespecialiseerde (web)winkels zijn er allerlei geschikte DAB+-antennes te koop. Steek de stekker van deze antenne in de juiste aansluiting achter op de receiver en vraag daarna in het menu de zenderlijst op. Bij voldoende ontvangst luister je zo naar digitale radio in een goede audiokwaliteit. Merken als Marantz, Denon en Yamaha ontwikkelen al jarenlang receivers met DAB+-ondersteuning.

Tussen de vele aansluitingen achterop de Denon AVR-X1700H DAB bevindt zich ook een antenne-aansluiting voor DAB+.

Portable DAB+-radio

Misschien bezit je ongemerkt al wel een DAB+-radio. Vrijwel alle recente autoradio’s halen namelijk moeiteloos de digitale zenders uit de ether. Daarnaast bestaan er ook allerlei portable DAB+-radio’s. Handig voor het geval je bijvoorbeeld in de tuin of op de camping naar radio-uitzendingen wilt luisteren. Het productaanbod is heel divers en de prijzen vallen over het algemeen erg mee. De goedkoopste producten kosten een paar tientjes.

Er is een aantal aandachtspunten waar je op kunt letten als je zelf een DAB+-radio wilt aanschaffen. Kijk allereerst kritisch naar de accucapaciteit, zodat je ook op locaties zonder nabijgelegen stopcontact urenlang radio kunt ontvangen. Verder is het handig wanneer je een aantal voorkeuzezenders kunt instellen. Je hoeft dan op het kleine display namelijk niet steeds in de zenderlijst te speuren. 

Ben je vaak buiten, dan is een weersbestendige behuizing wel zo prettig. Kijk ten slotte naar de overige functies. Zo ondersteunen veel modellen bluetooth, waardoor je bijvoorbeeld een smartphone of tablet aan de radio kunt koppelen. Op die manier kun je met de portable DAB+-radio naar een Spotify- of Apple Music-afspeellijst luisteren.

Tip 09: Bluetooth-speaker

In zo’n beetje elk huishouden is inmiddels wel een bluetooth-speaker te vinden. Dit apparaatje transformeer je met gemak in een digitale radio. Zoek in de App Store of Play Store op een smartphone naar een radio-app en luister via internet naar een leuke zender. Je sluist deze radiostream vervolgens via bluetooth door naar de draadloze speaker. 

Landelijke zenders als NPO Radio 1, Veronica en KINK hebben hiervoor eigen applicaties, maar het is handiger om een centrale radio-app te gebruiken. Het gratis TuneIN Radio geeft je in één klap toegang tot duizenden zenders uit binnen- en buitenland. Het is niet nodig om je te registreren, dus je kunt meteen beginnen met luisteren. 

Een nadeel van een bluetooth-speaker is dat je altijd een smartphone of tablet nodig hebt. Op plekken zonder wifi gaat dat ten koste van je mobiele databundel.

Internetradio

Op plekken met een bekabelde internetverbinding of wifi is het gebruik van een internetradio interessant. Het voordeel daarvan is dat je via het web keuze hebt uit honderdduizenden zenders. Alleen al in Nederland is het aanbod enorm, terwijl je over de digitale landsgrenzen heen ook nog naar pareltjes kunt zoeken. De audiokwaliteit is in de meeste gevallen prima.

Veel receivers, versterkers en soundbars hebben een (draadloze) netwerkaansluiting en ondersteunen internetradio. Daarnaast kun je natuurlijk ook via de pc of laptop naar internetradio luisteren. Ga hiervoor naar de website van het radiostation of zoek een online verzamelplaats met meerdere zenders op. Er zijn er genoeg!

Bezit je een wat oudere geluidsset? Je kunt dan een audiostreamer met ingebouwde internetradio aan een receiver of versterker koppelen. Denk bijvoorbeeld aan de Sonos port of Bluesound Node. Deze prijzige producten ondersteunen daarnaast tal van andere functies. 

Als alternatief bestaan er ook goedkopere internetradio’s die je op een bestaande hifiset kunt aansluiten. Een voorwaarde is dat er een 3,5mm-output of tulpuitgangen beschikbaar zijn. Onder andere Medion, Hama en Technisat fabriceren geschikte producten.

9 Reactie(s) op: Digitale radio luisteren: dit heb je nodig

  • Om te reageren moet je ingelogd zijn. Nog geen account? Registreer je dan en praat mee!
  • 19 juli 2022 10:11 wiebe-stavasius
    Als je DAB via een HiFi tuner wilt ontvangen en deze is niet verbonden met een externe antenne die niet in de buurt van een raam is geplaatst dan kun je de ontvangst wel vergeten. DAB+ ontvangst is nog veel te veel afhankelijk van de beschikbare steunzenders in je omgeving.
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 19 juli 2022 12:21 wimkeijzer@home.nl
    Ik bezit al enkele jaren een Sony portable maar de ontvangst valt mij ook zwaar tegen. Zit ik buiten met radio en laptop dan moet ik de radio ver weg zetten anders valt het geluid weg als de laptop ook aan staat. In de caravan (voor het raam) is het ook regelmatig zoeken naar een goed ontvangst. Dan schakel ik weer terug naar FM.
    De reclame voor storingvrije ontvangst, zoals DAB+ beweert, is het nog lang niet
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 19 juli 2022 13:33 jumbo
    Als luisteramateur probeer ik al >7 jaar in huis DAB+ te gebruiken.
    In het algemeen gesteld is de ontvangst van

    m.n. regionale publieke (rampen) zenders

    allerbelabberst door gebruik van minder hoog geplaatste zendantennes met minder vermogen en t.o.v. FM een halvering van het zendbereik.
    In Amersfoort kon/kan ik zelfs radio M zeer slecht ontvangen met een buitenantenne op 6 mtr. ( Was/is ook bij hun bekend)
    Bij kennis met DAB+ wekkerradio zelfs haast onmogelijk met zicht van de draad antenne op het zuiden.
    Sinds kort in de regio Zwolle gaan wonen, zelfs met buiten antenne nu op 10 meter hoog levert een scan > 100 zenders op, echter 1/3 is niet bruikbaar te ontvangen door regelmatig wegvallen door fluctuatie in het signaal.
    Met FM geen enkel probleem.
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 19 juli 2022 13:34 jumbo
    De "grote" zenders echter denderen met een volle bak en minimaal aantal fouten binnen.
    Zolang er geen betere binnenshuis ontvangst komt van onze Publieke regionale "rampenzenders" zal de FM gehandhaaft moeten blijven.
    Want zelfs op de geadviseerde draagbare radio op batterijen lukt ontvngst van deze zenders vaak niet of zeer slecht.
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 19 juli 2022 13:36 jumbo
    lees voor "grote" reclame bekostigde zenders , tekst werd geweigerd bij verzenden als spam
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 19 juli 2022 16:58 outlaw99
    voor dab+ kun je eenvoudig een antenne maken voor een zeer laag bedrag en wat knutselen…werkt bij mij op de begane grond uitstekend !!
    https://www.dabtuners.nl/slechte-dab-ontvangst-huis-even-knutselen-dan
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 19 juli 2022 17:04 outlaw99
    renkforce radio van ruim minder dan 100 euro
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 19 juli 2022 19:35 jumbo
    van die coax antennes draaien er al 3 van mij, echter moet er dan wel een mogelijkheid zijn voor een externe antenne of de telescoop ombouwen naar een F chassis
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 1 augustus 2022 22:46 henk28
    Net terug van vakantie in Frankrijk en via m'n mobiele telefoon heerlijk naar Nederlandse internetzenders als Grolloo Radio, Dance Radio Den Haag, Heemskerk FM, Omroep Eemsdelta etc. etc geluisterd. En ook naar wat Franse radiozenders. Er zijn er honderden. Thuis luister ik naar de internetradio die via wifi de radiowereld ontsluit en met de aansluiting op m'n oude versterker en boxen dendert alles de huiskamer binnen. DAB? Nergens voor nodig.
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.

Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
met onze voorwaarden voor reacties.