Koopgids: harde schijven en SSD's

Door: Richard Veenstra | 17 januari 2018 09:09

How To

Inhoudsopgave

  1. Inleiding
  2. Pagina 2

Een nieuwe interne schijf voor je pc of laptop is elke paar jaar weer een thema. De markt verandert razendsnel en daarom is het de hoogste tijd voor een update. We kijken tegenwoordig voornamelijk naar ssd's, maar de goede oude hard disk heeft ook nog steeds een groot marktaandeel. Wat is de beste ssd die je nu kunt kopen? En wat is de beste harde schijf?

Tip 01: Hd vs ssd

Er is al zoveel over geschreven en daarom houden we het kort: simpel gezegd zijn er twee types interne schijven. De klassieke harde schijf heeft bewegende delen en heeft als voordeel dat hij goedkoop is. Nadeel is natuurlijk dat een harde schijf door deze bewegende delen makkelijker kapot kan gaan. Een ssd bevat geen bewegende delen en is een stuk sneller. Het grootste nadeel is nog steeds dat deze schijven nog steeds prijzig zijn, al dalen de prijzen elk jaar. Voor een ssd van 250 GB betaal je tegenwoordig nog geen honderd euro, drie jaar geleden was dit nog rond de 150 euro. Tijdens een presentatie van Intel in 2016 voorspelde het bedrijf dat de prijs per gigabyte rond 2020 onder tien dollarcent komt te liggen, dat zou betekenen dat een ssd van 250 GB in Nederland over twee à drie jaar rond de 25 euro zou moeten kosten. Het lijkt erop dat dit niet helemaal opgaat, mede door de zogenoemde nand-crisis: door een tekort aan nand-flashgeheugen is de prijs de laatste maanden gelijk gebleven of zelfs gestegen. Hopelijk dalen de prijzen in 2018 weer een beetje.

Tip 01 Intel voorspelde in 2016 dat de prijs van een ssd enorm zou dalen de komende jaren, maar door de nand-crisis bleek dit een te positieve voorspelling.

Tip 02: Ssd-technologie

We focussen ons in eerste instantie op ssd-schijven: solid state drives. Een ssd is in de meeste gevallen een opslagmedium met een plastic behuizing. Hij weegt slechts een paar gram en is dus heerlijk licht om in een laptop in te bouwen. De connectoren van een ssd klik je zo in de standaard sata-poort van je laptop of computer. Een ssd bestaat uit een printplaat, zogenoemde controllerchips om een verbinding met je computer te maken en het daadwerkelijke flashgeheugen. We hadden het hier in de vorige tip al even over, dit flashgeheugen bestaat uit nand. Dit is een bepaald type siliconen dat data op kan slaan. Het wordt voornamelijk gebruikt in ssd-schijven en (micro-)sd-kaartjes. Aangezien deze kaartjes massaal gebruikt worden in smartphones, tablets en fotocamera’s is het logisch dat er enorm veel vraag is naar nand-flashgeheugen.

Tip 02 Nand-flashgeheugen vind je niet alleen in ssd’s.
Een ssd weegt slechts een paar gram en is dus heerlijk licht om in een laptop in te bouwen

Tip 03: Formaat

Interne schijven bestaan in een paar verschillende formaten. Vroeger waren er eigenlijk maar twee opties: 2,5 inch of 3,5 inch. De klassieke harde schijven vind je nog in deze twee formaten, maar solid state drives heb je niet in het 3,5inch-formaat. Wil je een 2,5inch-schijf in een 3,5inch-schacht inbouwen, dan heb je speciale inbouwbeugels nodig, die vind je bij vrijwel elke computerzaak.

De 2,5inch-maat is heel gangbaar en vrijwel elke computer en laptop kan dit formaat aan. Maar eigenlijk heeft een solid state drive helemaal niet zo’n grote behuizing nodig, het grootste gedeelte is leeg. Vandaar dat er kleinere opties zijn voor solid state drives. Nieuwere laptops en ultrabooks gebruiken vrijwel geen 2,5inch-ssd’s meer omdat het kostbare ruimte in een kleine laptop inneemt. De eerste poging om een ssd kleiner te maken, was mSata oftewel mini-sata. Dit was eigenlijk een normale 2,5inch-printplaatje maar dan zonder de plastic behuizing. Omdat mSata verder precies hetzelfde is als een normale ssd, is de bandbreedte begrensd met 6 gigabit per seconde.

Een nieuwere variant is m.2. Dit is nog kleiner dan mSata, het formaat kan echter variëren. Sommige m.2-ssd’s hebben een sata-aansluiting, andere hebben een pci-express-aansluiting. Elke m.2-ssd wordt aangeduid met vier cijfers die het formaat aangeven: de eerste twee cijfers geven de breedte aan, de laatste twee de lengte (bijvoorbeeld m.2-2280). Standaard m.2-ssd’s zijn 22 millimeter breed, de lengte is meestal 60 of 80 millimeter. In veel gevallen bevat een langere m.2-ssd meer nand-geheugen en heeft dus een grotere capaciteit. De technologie die je laptop of computer gebruikt, moet je van tevoren checken. Als je laptop alleen m.2-sata ondersteunt, dan kun je er geen m.2-pci-express-variant in zetten. M.2-pci-express heeft overigens een potentiële snelheid van 32 Gb/s (3,2 gigabyte per seconde) oftewel 3200 MB/s.

Tip 04: Opslagruimte

Het belangrijkste van een ssd is natuurlijk de opslagruimte. Op de meeste laptops vind je tegenwoordig 128 gigabyte als standaardoptie. Dit is genoeg als je de laptop gebruikt om op het internet te surfen, af en toe een Netflix-filmpje wilt bekijken en wat documenten wilt bewerken. Ga je aan de slag met foto’s en video of wil je een complete muziekbibliotheek op je computer opslaan, dan zit je snel aan je grenzen. Uiteraard moet je ook de ruimte voor het besturingssysteem meerekenen, een kale installatie van Windows 10 64 bit kost je minstens 20 gigabyte. Voeg daar nog eens Microsoft Office en wat programma’s van Adobe aan toe en je zit zo op 40 tot 50 gigabyte. Voordat je een nieuwe interne schijf gaat aanschaffen, is het handig om eens op te schrijven wat je allemaal precies op je nieuwe schijf op wilt slaan. Maak een rekensommetje en reserveer nog eens minstens 40 tot 50 gigabyte extra voor de toekomst.

Tip 04 Een ssd-schijf kan al makkelijk 2 terabyte bevatten.
Bereken voordat je een nieuwe schijf aanschaft, wat je allemaal op die nieuwe schijf wilt opslaan

Tip 05: Uitbreiding

Bij de aanschaf van een laptop is het tegenwoordig vaak zo dat je beter meteen een grotere ssd kunt meebestellen. Soms is het lastig of zelfs onmogelijk om later een interne schijf te upgraden, zeker als het om een klein formaat als m.2 gaat. Bij moderne en kleine machines zoals de Apple MacBook of de Microsoft Surface Book is het upgraden van een ssd echt helemaal uit den boze. In het geval van Apple zit de ssd op het moederbord gesoldeerd en kun je het niet upgraden, in de Surface Book zit weliswaar een m.2-ssd, maar om hierbij te komen moet je vrijwel de gehele laptop uit elkaar halen, iets wat niet aan te raden is. Website iFixit gaf de laptop een 1 op de schaal van repareerbaarheid.

Tip 05 Website iFixit was duidelijk, de Surface Book moet je gewoon niet uit elkaar willen halen.

Tip 06: Hybride schijven

Als je een grote schijf wilt kopen, maar de prijs van een ssd je afschrikt, dan kun je altijd nog voor een hybride schijf gaan. Dit wordt ook wel aangeduid als sshd (solid state hard drive). Het combineert een kleine ssd met een grote harde schijf. In de meeste gevallen is het ssd-gedeelte echter een fractie van de totale grootte. Bij een schijf van 1 TB zit dan bijvoorbeeld maar een ssd-gedeelte van 8 GB. Toch helpt dit bij sommige toepassingen. Het ssd-gedeelte functioneert als een soort tussenstop, ook wel bekend als cache. Toepassingen worden sneller geopend en data wordt sneller weggeschreven. Bestanden die vaak worden gebruikt, nestelen zich op het ssd-gedeelte. Bestanden die niet worden aangesproken, verschuiven naar het hardeschijf-gedeelte.

Tip 06 In de Seagate FireCuda SSHD ST1000DX002 van 1 TB zit 8 GB nand-geheugen.

Harde schijf

In dit artikel hebben we het voornamelijk over solid state drives, maar voor massaopslag kan een klassieke harde schijf ook prima functioneren. Bij de aanschaf van een harde schijf is het handig om te kijken naar de rotatiesnelheid. Standaard voor een harde schijf van 2,5 inch is 5400 rpm, maar als je een betere prestatie wilt, kies dan een schijf met een toerental van 7200. Voor veel 3,5inch-schijven is dit de standaard, enkele topmodellen hebben zelfs een rotatiesnelheid van 10.000 toeren.

3 Reactie(s) op: Koopgids: harde schijven en SSD's

  • Om te reageren moet je ingelogd zijn. Nog geen account? Registreer je dan en praat mee!
  • 18 januari 2018 18:57 jankpj
    Een SSD is heel mooi, maakt je computer/laptop een stuk sneller.
    Wat alleen wordt vergeten is: Als deze crasht, ben je ook al je bestanden kwijt!
    Heel belangrijk is dan ook het regelmatig maken van back-ups daarvan. Zorg er dan ook voor dat je hiervoor een externe harde schijf hebt.
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 19 januari 2018 23:09 Jorrit
    @jankpj vergeet niet dat een harde schijf ook kan crachen… Juist omdat deze bewegende onderdelen heeft is deze kwetsbaarder voor schokken en stoten.
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • 22 januari 2018 16:15 Ketelaar
    Bedenk ook dat als een bestand verwijderd is (dus uit de prullenbak) je hem niet meer terug kan halen zoals bij een gewone HD.
    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.

Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
met onze voorwaarden voor reacties.